LangPhi.comLãng Phí
Đồ dùng bền lâu và sửa chữa

Máy giặt mau hỏng vì thói quen: giặt quá tải, thừa bột giặt, kê lệch và đóng kín cửa

Bốn thói quen làm máy giặt hỏng sớm: nhồi quá tải, cho thừa bột giặt, kê lệch rung lắc, đóng kín cửa sau khi giặt. Cơ chế hỏng và cách sửa thói quen.

Young Vietnamese man kneeling on a tiled balcony in Đà Nẵng, adjusting the leveling foot of a front-loading washing machine with a wrench, laundry basket beside, overcast light

Phần lớn máy giặt hỏng sớm không phải vì máy kém mà vì vài thói quen lặp lại hằng ngày: nhồi thêm vài chiếc cho "đỡ một mẻ", đổ bột giặt theo mắt, kê máy trên nền chênh, và đóng kín cửa ngay sau khi giặt xong. Mỗi thói quen làm hao mòn một bộ phận cụ thể, và những bộ phận đó thường là thứ tốn kém nhất khi phải thay.

Bài này đi qua từng thói quen theo cùng một trình tự: nó làm hỏng gì, vì sao, và đổi sang làm thế nào. Mục tiêu là để chiếc máy đang có chạy được thêm nhiều năm, đỡ những lần gọi thợ và đỡ chuyện phải mua máy mới trước hạn. Phần sửa chữa bên trong máy, đụng tới điện và bo mạch, luôn để thợ làm.

Giặt quá tải: tiết kiệm một mẻ, trả bằng vòng bi

Khối lượng ghi trên máy, ví dụ 8 hay 9 kg, là khối lượng đồ khô tối đa cho chương trình giặt thường, không phải mức nên giặt mỗi ngày. Đồ ngấm nước nặng lên gấp nhiều lần, và khi vắt ở tốc độ cao, lồng giặt quay với một khối nặng lệch về một phía. Lực đó dồn lên trục, vòng bi, phốt chặn nước và hệ giảm xóc. Vòng bi mòn là lỗi đắt tiền vì thợ thường phải tháo cả cụm lồng để thay.

Dấu hiệu đang giặt quá tải dễ nhận ra: đồ ra còn vết bột giặt, có chỗ khô chỗ ướt, máy báo lỗi mất cân bằng và vắt đi vắt lại, tiếng ầm ì ở cuối chu kỳ vắt to dần theo tháng. Khi đã nghe tiếng rền như máy bay ở pha vắt, vòng bi có thể đã mòn.

Cách làm đơn giản cho máy cửa trước: sau khi cho đồ vào, đặt bàn tay lên trên đống đồ trong lồng; nếu còn khoảng trống cỡ một bàn tay dựng đứng là vừa. Với máy cửa trên, đồ không được cao quá mép lồng và không ép xuống. Chăn, rèm, ga lớn nên giặt riêng một mẻ, vì một món to ngấm nước dễ dồn về một bên.

Nhiều nhà nhồi đầy để đỡ tốn điện và nước. Thực tế một mẻ quá tải giặt không sạch, phải giặt lại một phần, còn máy hỏng sớm thì mọi khoản tiết kiệm trước đó mất sạch. Hai mẻ vừa thường kinh tế hơn một mẻ nhồi.

Thừa bột giặt: bọt nhiều không có nghĩa là sạch hơn

Bột giặt và nước giặt được tính liều cho một lượng đồ và độ bẩn nhất định. Đổ dư, phần thừa không làm đồ sạch hơn mà tạo bọt dày, đệm giữa các lớp vải làm giảm lực đập giặt, và bám lại trong ngăn chứa, đường ống, mặt ngoài lồng giặt. Máy cửa trước dùng ít nước nên càng nhạy với bọt thừa.

Cặn chất giặt trộn với xơ vải và cặn bẩn tạo lớp nhớt ở mặt sau lồng, nơi không nhìn thấy. Lớp này nuôi nấm mốc, gây mùi hôi cho quần áo và có thể làm tắc bơm xả. Một số máy cảm biến được bọt nhiều thì tự thêm bước xả, kéo dài chu kỳ, tốn thêm nước và điện.

Đổi thói quen: đọc liều ghi trên bao bì theo khối lượng đồ và độ cứng của nước, dùng nắp đong thay vì đổ theo mắt, giảm liều với đồ ít bẩn như quần áo mặc nhà một ngày. Máy cửa trước dùng loại chất giặt dành cho máy cửa trước. Nước xả vải cũng dùng vừa phải vì nó cũng để lại cặn.

Một dấu hiệu dùng thừa dễ thấy là quần áo sau khi khô sờ hơi cứng hoặc nhờn, khăn tắm thấm nước kém. Khi đó giảm liều dần trong vài tuần và quan sát.

Nước ở nhiều vùng có độ cứng khác nhau: nước giếng khoan nhiều khoáng cần liều cao hơn nước máy mềm một chút, còn nước mềm thì dễ sủi bọt hơn. Vì thế liều đúng cho nhà ở Lâm Đồng có thể khác nhà ở An Giang. Bắt đầu từ mức thấp nhất ghi trên bao bì, tăng dần tới khi đồ sạch, rồi giữ mức đó.

Kê lệch: rung lắc phá hỏng máy từ từ

Máy rung, đi lạc vị trí khi vắt. Nền nhà không phẳng hoặc bốn chân không chạm đều. Rung mạnh lặp lại làm lỏng ốc, mòn giảm xóc, có thể làm nứt gioăng cửa và va đập vỏ máy.

Chỉnh chân máy theo thước thuỷ. Hầu hết máy có chân vặn điều chỉnh. Đặt một thước thuỷ nhỏ lên nắp máy theo hai chiều, vặn chân cho bọt nước nằm giữa, rồi siết đai ốc khoá chân lại.

Kiểm bằng tay. Ấn chéo hai góc trên của máy; máy không được bập bênh. Nếu còn kênh, vặn lại chân ở góc đang hở.

Không kê trên kệ cao tự chế. Kệ gỗ hay khung sắt yếu sẽ rung theo máy và khuếch đại dao động. Nếu cần kê cao để tránh ngập nước, dùng chân đế chắc chắn dành cho máy giặt.

Tháo bu lông vận chuyển ở máy mới. Máy cửa trước mới mua có bu lông cố định lồng để vận chuyển. Quên tháo mà cho chạy là lồng bị khoá cứng, rung dữ dội và có thể hỏng ngay từ đầu; nếu không chắc, nhờ người lắp kiểm tra.

Đóng kín cửa sau khi giặt và các thói quen nhỏ khác

Có những thói quen không làm máy hỏng ngay nhưng làm hỏng từ từ những bộ phận rẻ hơn, rồi kéo theo thứ đắt hơn:

  • Đóng kín cửa và nắp ngăn chất giặt ngay sau khi xong. Hơi ẩm bị nhốt lại làm gioăng cao su ở máy cửa trước mốc đen, mục rồi rách, gây rò nước. Để hé cửa và ngăn chất giặt vài giờ cho khô, lau khô nếp gioăng bằng khăn.
  • Để quần áo ướt trong lồng qua đêm. Vừa sinh mùi vừa giữ ẩm cho lồng. Lấy đồ ra phơi ngay khi máy kết thúc.
  • Không kiểm túi quần áo. Đồng xu, kẹp tóc, chìa khoá nhỏ, gọng áo ngực bung ra có thể kẹt giữa lồng và vỏ, làm xước lồng hoặc chặn bơm xả. Lộn túi và cho áo có gọng vào túi giặt.
  • Bỏ quên lưới lọc xơ và bộ lọc bơm xả. Máy cửa trên có túi lọc xơ, máy cửa trước có bộ lọc bơm xả phía dưới. Kiểm định kỳ theo sách hướng dẫn, rút phích trước khi mở và lót khăn vì sẽ có nước chảy ra.
  • Để máy dãi nắng mưa ngoài ban công không che. Nắng làm giòn nhựa vỏ và bảng điều khiển; mưa hắt vào là nguy cơ chập điện.
  • Chọn chương trình nóng cho mọi mẻ. Giặt nước nóng tốn điện hơn nhiều so với nước thường, trong khi phần lớn quần áo hằng ngày không cần.

Tính thử: một thói quen xấu tốn bao nhiêu

Để thấy vì sao thói quen quan trọng, hãy làm một phép tính thô với số giả định. Giả sử một gia đình bốn người giặt khoảng một mẻ mỗi ngày. Máy được dùng đúng cách có thể chạy tốt rất nhiều năm; máy bị nhồi quá tải thường xuyên và kê lệch có thể phải thay vòng bi, giảm xóc chỉ sau vài năm.

Ví dụ giả định: một lần thay cụm vòng bi và phốt tốn số tiền bằng khoảng một phần năm giá máy mới. Nếu thói quen nhồi đồ khiến máy cần sửa sớm hơn ba năm, rồi vài năm sau lại phải thay máy sớm, tổng khoản thiệt có thể lớn hơn nhiều so với tiền điện nước của các mẻ giặt thêm khi chia nhỏ đồ.

Bột giặt cũng vậy. Đổ thừa một phần ba mỗi mẻ nghĩa là cứ ba bao thì một bao trôi theo nước xả, chưa kể nước cho các lần xả thêm. Đây là kiểu lãng phí không ai nhìn thấy vì nó chia nhỏ ra từng ngày.

Cách kiểm cho nhà bạn: trong một tháng, ghi số mẻ giặt và số lần mua chất giặt. Sau đó giặt đúng liều trong một tháng tiếp theo và so lại. Con số thật của nhà mình luôn thuyết phục cả nhà hơn mọi lời nhắc.

Nghe máy báo bệnh: dấu hiệu và việc cần làm

Phát hiện sớm giúp sửa ở mức nhỏ. Bảng dưới đây chỉ để khoanh vùng; mọi việc mở vỏ máy, đụng dây điện và bo mạch là việc của thợ.

Dấu hiệuThường liên quan tớiViệc của bạn
Tiếng rền to dần ở pha vắtVòng bi, phốt trụcNgừng giặt quá tải, gọi thợ kiểm sớm trước khi rò nước vào vòng bi
Rung mạnh, máy dịch chỗKê lệch, giảm xóc yếuCân lại chân máy; vẫn rung thì báo thợ
Nước không xả hết, báo lỗi xảBộ lọc bơm hoặc ống xả tắcRút phích, vệ sinh bộ lọc theo sách; không được thì gọi thợ
Nước rỉ ở đáy cửaGioăng cửa rách, mốc mụcKiểm vết rách ở nếp gioăng; thay gioăng do thợ làm
Mùi khét, aptomat nhảy, vỏ máy tê tayLỗi điệnNgắt điện ngay, không dùng tiếp, gọi thợ điện

Máy có cảm giác tê tay khi chạm vào là dấu hiệu rò điện. Đây là chuyện an toàn tính mạng: ngắt aptomat, không ai chạm vào máy, và gọi thợ kiểm tra cả dây tiếp địa.

Một lịch chăm máy giặt gọn cho gia đình

Sau mỗi mẻ: lấy đồ ra ngay, lau khô gioăng cửa nếu là máy cửa trước, để hé cửa và ngăn chất giặt. Việc này mất chưa tới một phút nhưng là thói quen quyết định gioăng sống được bao lâu.

Mỗi tháng: rửa ngăn chứa chất giặt, kiểm túi lọc xơ hoặc bộ lọc bơm xả, chạy một chương trình vệ sinh lồng nếu máy có, theo hướng dẫn của sách máy. Kiểm lại bằng tay xem máy có kênh không.

Mỗi năm: kiểm ống cấp nước và ống xả có nứt, phồng hay gập không. Ống cấp nước nứt có thể vỡ khi cả nhà đi vắng và gây ngập. Nhiều gia đình khoá van nước cấp cho máy khi đi xa vài ngày. Nếu máy đã kêu to hoặc rung bất thường, đây là lúc gọi thợ kiểm tổng quát.

Ghi lại những lần máy báo lỗi và lần gọi thợ. Khi máy già đi, danh sách này giúp bạn quyết có nên sửa tiếp hay không, và khi mua máy mới, bạn biết thói quen nào trong nhà cần đổi ngay từ đầu.

Câu hỏi thường gặp

Giặt nửa lồng có tốn điện nước hơn giặt đầy không?

Nhiều máy đời mới có cảm biến khối lượng nên tự giảm nước với mẻ nhỏ. Giặt nửa lồng vẫn tốn hơn tính trên mỗi kg đồ, nhưng giặt vừa đầy, chừa khoảng trống cho đồ đảo, là cân bằng tốt nhất giữa chi phí, độ sạch và tuổi thọ máy.

Có nên dùng viên tẩy lồng giặt định kỳ không?

Dùng theo hướng dẫn của sách máy và bao bì là được, thường kết hợp với chương trình vệ sinh lồng. Nhưng viên tẩy chỉ là phần phụ; gốc của cặn bẩn là thừa chất giặt và đóng kín cửa. Đổi hai thói quen đó thì lồng ít bẩn hơn nhiều.

Máy giặt cửa trước để hé cửa có sợ trẻ nhỏ chui vào không?

Có, đây là nguy cơ thật. Nhà có trẻ nhỏ nên dùng khoá trẻ em của máy nếu có, để hé cửa ở mức nhỏ khi có người lớn ở nhà, và luôn kiểm trong lồng trước khi chạy máy.

Thay vòng bi máy giặt có đáng không?

Tuỳ tuổi máy và tình trạng các bộ phận khác. Thợ thường phải tháo cả cụm lồng, nên công sửa không nhỏ. Với máy còn khá mới, vỏ và mô tơ còn tốt, thay vòng bi là hợp lý. Với máy đã cũ, hỏng nhiều thứ cùng lúc, nên so với chi phí thay máy.

Đồ giặt tay xong có nên cho vào máy chỉ để vắt?

Được, và đó là cách dùng máy hợp lý. Chỉ cần xếp đồ đều quanh lồng, không vắt một món nặng duy nhất, vì món lẻ dễ gây mất cân bằng và rung mạnh ở tốc độ cao.

Máy giặt để ngoài ban công có cần áo trùm không?

Áo trùm giúp chắn nắng và bụi, nhưng không trùm kín khi máy vừa giặt xong vì hơi ẩm cần thoát ra. Quan trọng hơn là mái che mưa hắt và ổ điện ở vị trí khô, có thiết bị chống giật do thợ lắp.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138